.

Cây nỏ trong đời sống của người Mông

Đối với đồng bào Mông, cây nỏ không chỉ là một loại công cụ dùng để săn bắn hàng ngà, là một loại vũ khí để chống lại kẻ thù mà còn là một sản phẩm văn hóa truyền thống mang những nét văn hóa đặc trưng tộc người.

Cây nỏ Vũ khí thiện xạ của các chàng trai người Mông

Khác với các dân tộc khác, người Mông thường chọn những khu vực có địa hình đồi núi cao, cheo leo, hiểm trở làm khu vực cư trú và canh tác của mình. Đời sống  lao động sản xuất và sinh hoạt của gia đình dựa nhiều vào tự nhiên, trong đó săn bắt và hái lượm là hai hoạt động chính. Trong gia đình, người đàn ông phải đảm nhiệm các công việc tổ chức săn bắt, các hoạt động sản xuất, khai thác tài nguyên rừng và các nghi lễ thờ cúng, còn công việc của người phụ nữ là hái lượm, làm nương và các công việc phụ trong gia đình. Bởi vậy, ngay từ khi còn nhỏ người con trai đã được người bố chỉ bảo truyền dạy những kinh nghiệm săn bắt như: cách xem vết chân thú, ngửi mùi, cách đặt bẫy, làm bẫy và các loại công cụ dùng cho việc săn bắt trở thành những chàng trai có tài săn bắt thiện nghệ. Theo quan niệm của người Mông giá trị của người đàn ông là sức mạnh cơ bắp, những chàng trai có sức khỏe, có tài săn bắt thú sẽ luôn được mọi người trong cộng đồng tôn sùng. Trong đó, săn bắt là một trong những tiêu chí quan trong để các cô gái để ý đến với niềm tin sau này họ sẽ có cuộc sống đầy đủ, sung túc và một tương lai tươi sáng .

Trong các loại công cụ săn bắt như: các loại bẫy, gậy lao, dao..súng kíp, thì cây nỏ là loại vũ khí được các chàng trai người Mông sử dụng phổ biến hơn cả vì tính hiệu quả của nó. Về mặt cấu tạo, cây nỏ của người Mông có kiểu dáng giống với cây nỏ của các dân tộc khác trong vùng như: người Dao, Hà Nhì, Phù Lá, Tày…Cây nỏ gồm bộ phận chính là thân nỏ, cánh cung, dây cung, lẫy nỏ và cung tên. Thân nỏ được làm bằng các loại gỗ tốt như ngỗ lim, gỗ pơ mu; cánh cung được làm bằng  tre già có độ cứng và độ đàn hồi cao; dây cung là bộ phận rất quan trọng nên khi làm các chàng trai phải đi vào rừng tìm lấy các loại dây rừng về tước lấy vỏ, phơi khô rồi bện thành các sợi làm dây nỏ. Mũi tên được làm bằng loại tre già tạo ra tính sát thương cao. Bằng những kinh nghiệm của mình, người Mông đã tìm tòi, sáng tạo ra rất nhiều loại mũi tên với đủ kích cỡ khác nhau, có những loại mũi tên dùng để bắn chim, săn thú, tự vệ..  Khi săn các loại thú họ dùng các mũi tên nhỏ, ngắn, còn khi đi săn các loại thú lớn họ dùng mũi tên to, dài, đầu mũi tên có bọc bạc. So sới các loại vũ khí săn bắt khác thì nỏ là loại vũ khí phổ biến hơn cả vì những đặc tính của nó như dễ làm, dễ mang đi, và sử dụng được trên mọi địa hình, có thể săn thú trên cao, hoặc mặt đất nên khi đi chơi hay đi săn các chàng trai thường mang theo mình để khi gặp thú thì có thể bắn.  Do sinh sống trên các vùng núi cao, gần các cánh rừng già nên các làng của người Mông thường bị các loại thú dữ đến phá hoại mùa màng, làng bản. Khi đó, nỏ là công cụ chủ yếu để người Mông dùng xua đuổi thú dữ (về sau này họ dùng súng kíp) nhất là khi làng bản bị các dân tộc lớn đến cướp bóc của cải, hoa màu, phụ nữ..thì cây nỏ trở thành vũ khí lợi hại để người Mông trống lại kẻ thù.

Cây nỏ một sản phẩm văn hóa

Sức mạnh của cây nỏ không chỉ tính sát thương, tiêu diệt mục tiêu mà còn là một sản phẩm văn hóa của cộng đồng. Khi cây nỏ được du nhập vào cộng đồng người Mông nó không ngừng được cải tiến về hình dáng, chất liệu, tính năng sử dụng của cây nỏ. Ngoài mục đích đi săn, cây nỏ còn là một biểu tượng trong văn hóa của người Mông, nó là hiện thân của sức mạnh mà tạo háo đã ban cho họ. Sức mạnh của cây nỏ được người Mông đưa lên đến sự tột đỉnh bằng sức mạnh của trời đất, của các vị thần linh. Bởi vậy mà mỗi khi bước vào trong căn nhà của người Mông chúng ta thường thấy có một cây nỏ treo gian giữa với ý nghĩa dùng làm vũ khí để bảo vệ gia đình tránh mọi rủi ro, tà ma vào làm hại. Và đặc biệt cây nỏ không thể thiếu trong nghi lễ tang ma của người Mông, trước khi làm lễ “khai kế” (cúng chỉ đường cho linh hồn người chết về với tổ tiên)  gia đình phải lấy một con gà, một con dao, một cây nỏ buộc vào với nhau. Trong đó, con gà với ý nghĩa là vật chỉ dường đưa linh hồn người chết về với tổ tiên, còn cây nỏ làm vũ khí bảo vệ linh hồn người chết trên dọc đường đi. Và đến khi chôn thi hài người chết, cây nỏ cũng được chôn cùng với ý nghĩa là vật để bảo vệ linh hồn người chết. một số lễ cúng như lễ cúng “tu su” người Mông, dùng cây nỏ bắn mũi tên lên trời với ý nghĩa là nhờ mũi tên đưa mọi rủi ro ra khỏi dòng họ, bản làng, đưa đến nơi sâu thẳm của trời đất, đồng thời nó còn là vũ khí bảo vệ mọi người tham gia lễ cúng, xua đuổi mọi tà ma ra khỏi gia đình, dòng họ bản làng.

Trong đời sống sinh hoạt hàng ngày, đặc biệt là vào các dịp lễ tết, các chàng trai người Mông thường tổ chức các cuộc thi bắn nỏ trên những cánh đồng, hay ven các cánh rừng. Cuộc thi do làng hoặc các chàng trai tự đứng ra tổ chức thi với nhau bằng nhiều hình thức như thi cá nhân trong làng với nhau để chọn ra những người bắn gỏi nhất, hay các chàng trai giữa các làng thi với nhau. Có thể họ thi tài bắn nỏ bằng một cuộc đi săn xem ai săn được nhiều thú nhất, hay thi bằng hình thức bắn trúng đích, bắn xa..những người không tham gia đứng bên ngoài cổ vũ, hô vang tạo không ví vui tươi, thoải mái. Thi bắn nỏ là một hoạt động văn hóa, đồng thời nó đã trở thành một môn thể thao truyền thống được người Mông các vùng hưởng ứng rất xôi nổi, đặc biệt là vào các ngày lễ hội lớn của làng tạo nên những nét đặc trưng riêng trong đời sống lao động, sản xuất và sinh hoạt của cộng đồng người Mông vùng Tây Bắc của tổ quốc.

Hành trình Sa Pa của bạn VTA

Vậy là khăn gói lên đường đi Sapa. Trưa thứ thằng em ới đi, ngần ngừ rồi cũng quyết định đi thật. Tối hôm sau đã yên vị trên tàu. Đoàn tàu chuyển bánh.

Ngần này tuổi đầu mà chưa từng xa nhà một mình trừ lần đi Huế với lớp dưới sự "dìu dắt" của các thầy Trước khi đi thấy trong lòng tâm trạng ngổn ngang, dè, hồi hộp và nhất là nhớ mẹ. Chưa đi đã nhớ mẹ wa' rồi cảm giác như gái sắp về nhà chồng. Mình đúng là đồ con nít Nhưng cũng đúng thôi, mẹ con yêu wi' nhau wa' chừng mà. Mình đi như vậy chắc khiến mẹ lo lắng nhiều (Vì mẹ vẫn luôn là người hay lo toan và cẩn thận; còn con gái mẹ thì ốm và củ lẩn cù lần, rời vòng tay mẹ sợ thành bò lạc. Hehe). Vả lại trước mình luôn có kế hoạch khi đi xa vậy mà lần này chẳng biết tụi kia sắp xếp phuơng tiện, chỗ ăn nghỉ ra sao, nghi là du lịch bụi đây, mình yếu xìu vầy có kham nổi ko??? Một phút bồng bột nhưng ko hề hối tiếc

10 tiếng đồng hồ lắc lư, chen chúc, ko được nằm cũng chẳng ra ngồi trên chiếc ghế cứng của toa tàu số nóng hổi. Sáng dậy lúc đó mà có cái gương chắc nhìn mặt mình ko nuốt nổi rồi, đoán là vừa đen bóng, tóc dựng đứng, mắt thâm quầng, ôi nhan sắc của tôi

Đến Lào Cai, cả lũ bắt xe lên Sapa, hơn tiếng ngồi ôtô trên con đường ngoằn nghèo, uốn lượn, bác xế thì đi nhanh dã man (trước khi đi Sapa đã nghe giang hồ đồn đại về con đường này). Vài pha cua của bác tài cũng khiến cả lũ nín thở, lên cao tai ù ù nhưng bù lại cảnh đẹp quá. Xa xa mây mù giang phủ, lững lờ trên đỉnh núi, từng rặng thông, rừng vầu lá rủ xuống như nhũ đá nhưng lại khoác một sắc xanh thẳm khiến chúng càng trở nên đẹp lung linh, lần đầu tiên tận mắt nhìn thấy ruộng bậc thang của người bản xứ như nhìn thấy một điều kì diệu cái này dưới thành phố lấy đâu ra chỉ được dịp nhìn wa phim ảnh, mưa lất phất, cái lạnh se se len lỏi da thịt khiến lòng người ko khỏi bồi hồi, háo hức.

Vậy là thung lũng Sapa hiện ra trong suơng và mưa bụi. Ngơ ngẩn, sung sướng!!!


Rất thik cái cảm giác đi trên đường gặp rất nhiều người dân tộc. Cảm thấy sự giao thoa văn hóa hiện hữu ngay gần bên ta.



Cả hội hỏi han mãi mới tìm được ks ưng ý ngay giữa trung tâm, lại rộng rãi và lịch sự. Nhận phòng cũng là lúc đói mờ mắt. Mì gói ăn trưa thôi



Đúng là Sapa, mưa nắng thất thường, sáng hãy còn mưa đó mà trưa đã lại nắng chang chang. Vùng đất cao nguyên gần mặt trời hơn nên cái nắng tưởng chừng chói gắt hơn đồng bằng, nhưng nếu đứng dưới bóng râm thì lại thật là mát mẻ. Đó chính là sự khác biệt

Chiều cả lũ leo núi Hàm Rồng, cái kiểu alôxô đây mà, chẳng có hướng dẫn viên du lịch, chẳng biết là mình đang leo trên đỉnh Hàm Rồng hay leo núi để ngắm đỉnh Hàm Rồng nữa. Rõ là ... pó tay!!! Cảnh đẹp đây đã được bàn tay con người khai hóa và tu tạo khá nhiều. Mình có cảm giác đang đi dạo công viên trên núi hơn là ngắm cảnh tự nhiên.




Cỏ nhìn thật mướt mắt mềm mại bồng bềnh tựa như lụa, như mây.




Lạc đường mà hóa lại hay, gặp được cảnh đẹp mê hồn, tiếc là cái máy đt chụp hình lởm wa', ko lấy hết được cái hồn của thiên nhiên.



Tối về đói lả, cả hội lục tục chui vào chợ tìm ăn món nướng, bà chủ ơi có những món nướng gì ngon nhỉ?
Gà đen nướng, lợn cắp nách nướng, cá hồi nướng cứ thế mà bụp thôi Thật đã cái dạ dày. Trên Sapa trời về tối se se lạnh càng khiến những món nướng đây đượm nồng hương vị, khói cứ gọi là lan tỏa ngút trời, ăn đồ nướng thấy thật ấm lòng người du khách.

Ăn xong, dạo chợ vòng, đêm nay thứ có chợ tình Sapa mà; nhưng còn đâu chợ tình nữa chứ, đâu rồi những đôi uyên ương dìu dặt tay trong tay, đâu rồi tiếng khèn của chàng trai H'mong gọi bạn, đâu rồi tiếng đàn môi tâm tình??? Thay vào đó là sạp trên, sạp dưới, dân Kinh có, dân tộc có, họ bán đủ thứ hàng, người Kinh thì bán đồ TQ còn người Mông thì bán đồ mà theo họ nói là họ tự làm. Haha Xà vào hàng của các em người Mông nghe em nói em sống bản Tả Phìn, hôm nay chợ Phiên nên lên đây bán hàng, sáng mai về sớm. Người dân tộc đây đã bị cái đồng tiền làm cho "khôn" ra nhiều nhưng nói chuyện thì vẫn cảm thấy trong "cái bụng" họ còn thật thà, chất phác lắm. Có em ko nói được tiếng Kinh nhờ em khác dịch hộ. Thích hàng của em kia hơn nhưng vẫn phải mua thêm mấy món cho em thông dịch viên vui lòng. Mua được mấy món đồ để treo nho nhỏ xinh xinh tưởng rẻ, hóa ra gom lại đắt phết, mà chẳng biết mang về HN có dùng ko nữa Chưa đi hết vòng chợ trời đột nhiên đổ cơn mưa rào, ối giời ơi lạnh buốt, ô ko có, áo mưa ko, ks thì xa, chạy về chắc chết toi, lại còn nghe anh bán hàng dọa mưa đến sáng mai nữa chứ. Ko đỡ được

Sáng chủ nhật cả hội kéo nhau lên bản Cát Cát chơi, vi vu xe ôm, đường đi đến Cát Cát cảnh đẹp wa' đi thôi muốn pose mấy phát mà ko dừng xe được. Ức!!! Cát Cát chắc là bản gần trung tâm Sapa nhất thì phải, mặc dù người dân đây vấn sống với tự nhiên nhưng đây đã trở thành bản đậm chất du lịch rồi. Dọc đường xuống bản là các sạp hàng thổ cẩm và thổ sản của người dân, trẻ con thì léo nhéo câu đó lặp đi lặp lại như tua băng, mãi cả lũ mới luận ra được là "Chị cho em xin 2000". Mình ko thích thế lắm nhưng vẫn phải công nhận nơi đây đẹp mê hồn người. Đứng đầu bản gió thổi bạt người mặc dù vẫn nắng nhưng tự nhiên thấy lạnh wa'trời wa' đất. Người dân đây họ sống trong một bầu không khí thật trong lành và thanh bình. Đứng trên cao khiến tâm hồn con người ta bay bổng, tâm trạng thăng hoa, muốn dang tay ra ôm trọn đất trời này, muốn hít hà thật sâu đề hòa mình với thiên nhiên. Trông xa đồi núi trập trùng, mây giăng giăng phủ, thấp thoáng những rừng cây, ngọn cỏ, hoa lá, chim muông, kia là ruộng bậc thang, chưa bao giờ mình sung sướng đến vậy khi đứng gần một thửa ruộng bậc thang đến thế. Hạnh phúc nào bằng



Trẻ con đây tắm ì oạp trông thật đã đời nhưng nước suối lạnh buốt luôn. Mùa hè đó nhá ko bít mùa đông vớ vỉn suối đóng băng


Được đứng gần ruộng bậc thang. Sướng tê người

Chiều chủ nhật nắng wa' cả hội thôi ko đi đâu thêm nữa. Tiếc thật còn bao nhiêu cảnh quan đang mời gọi maì.

Tối lên tàu LC về HN, lại lắc lư, vật vã thêm 10 tiếng để gặp lại thủ đô thân yêu.

Sapa ơi! hẹn ngày tái ngộ.

Sa Pa Nơi mùa đông đến sớm

 Trong khi mọi nơi tiết trời vẫn còn đang độ cuối thu với nắng vàng nhạt cùng không khí mát mẻ, trong lành và vô cùng dễ chịu, thì SaPa- vùng đất có đỉnh Phanxiphăng được xem là “nóc nhà” của Đông Nam Á, với độ cao 3.143m- thì thời tiết như đã vào đông!

Quả là mùa đông đây bao giờ cũng đến sớm hơn bất cứ nơi nào trên dải đất hình chữ S, khi mà cái giá lạnh đã bao trùm cả thị trấn nhỏ nhoi, xinh xắn nhưng vô cùng lãng mạn và nên thơ này.

Ở Sapa những ngày cuối tháng mười này, du khách ít còn được ngắm nhìn núi non điệp trùng dưới màu nắng vàng mật ong, và hình ảnh của những nếp nhà sàn mờ ảo xa xa ẩn hiện trong màu xanh bạt ngàn của cây rừng. Thế nhưng, dưới màn mây mù dày đặc, cuồn cuộn giăng thành luỹ, nét đẹp của Sapa lại riêng hơn và càng đặc biệt hơn khi cái lạnh khiến con người ta ấp và xích lại gần nhau hơn.

Suốt đêm ngày, cả thị trấn luôn chìm trong hơi lạnh và mây mù. Dạo gót trên con đường đi quanh hồ nước trung tâm thị trấn, đôi lúc tôi như tỉnh như mơ, bởi lắm khi cứ nghĩ mình đang được hiện diện nơi tiên cảnh. Thời khắc nào trong ngày Sapa cũng có mây. Mây nhiều đến nỗi, như lúc ban mai người ta chỉ đi cách chừng mươi mét cũng đã không nhìn rõ mặt nhau. Vì trời đã trở lạnh nên khi ra phố, rời khỏi bản làng là khách du lịch, bà con dân tộc đều nai nịt những chiếc áo choàng dày hơn, ấm áp hơn để chống chọi với cái lạnh đầu mùa.

Mặc dù không khí lạnh vẫn chưa thể buốt giá như những ngày chính đông với sương muối thấu đến tận da thịt, xương tuỷ, song vì là đầu mùa, chưa quen với lạnh giá nên ai nấy đều xuýt xoa, nhất là khi màn đêm buông xuống. Nhớ đêm trước ngủ tại Việt Trì tôi vẫn chẳng cần chăn mền gì cả, vậy mà ngủ đêm tại Sapa, dù đã chùm lên người tấm chăn len mỏng, nằm đệm cỏ và trong phòng kính vậy mà hơi lạnh vẫn làm tôi run rẩy.

Sapa mùa nào cũng đẹp, cũng hút hồn du khách và bức tranh mùa chớm đông của thị trấn dẫu chỉ toàn một màu mây xám trắng nhờ nhờ nhưng không vì thế mà nơi này buồn. Nhịp sống chỉ trầm mặc và tĩnh tại hơn đôi chút so với khi có nắng mà thôi. khách du lịc vẫn nô nức đến SaPa, nhất là những du khách phía Nam Tổ quốc, bởi họ muốn được thưởng ngoạn cái lạnh khi mà khúc giao mùa còn chưa chính thức diễn ra…Tôi thấy đi du lịch đây trong tiết trời lạnh lại thấy hay và thú vị, vì lạnh mà khi dạo thăm bản làng, leo núi…mọi người sẽ không mất sức vì đổ mồ hôi.

Có lẽ thời khắc đẹp đẽ nhất trong ngày Sapa lúc này là khoảng từ 12 giờ trưa đến giờ chiều, bởi khoảnh khắc ngắn ngủi này cũng là khi du khách được ngắm nhìn thị trấn sáng bừng hơn, ít mù mây hơn. Những tia nắng yếu ớt hắt xuống xé tan màn mây làm cho tầm nhìn của khách rộng hơn, xa hơn. Mây bị dồn xuống khỏi các đỉnh cao khiến cho các thung lũng toàn một màu trắng nhìn tựa những dòng sông mây cuồn cuộn chảy một vẻ đẹp đến nao lòng. Tâm hồn lãng mạn và yêu thiên nhiên của ai đó, khi được ngắm nhìn thị trấn lúc này thì chẳng khác nào được chiêm ngưỡng một bức tranh thuỷ mặc tuyệt tác.

Đêm Sapa lạnh, cái lạnh như càng buốt giá hơn khi trời càng khuya khiến cho ai ra đường cũng phải mặc áo ấm và quàng thêm khăn. Hôm tôi đó, mặc dù đã 10 giờ đêm mà cả thị trấn đâu đã ngủ. Vâng, Sapa không hề ngủ sớm khi mà các ô cửa sổ nơi nhà khách, khách sạn vẫn luôn chong đèn đợi khách du lịch vì tâm lý của mọi người đều không muốn bỏ lỡ dịp được hoà mình trong cái lạnh và thưởng thức các món ăn ẩm thực nướng mang đậm phong vị dân dã tuyệt vời. Mùa đông Sapa có nhiều món nướng, như: thịt lợn rừng nướng, trứng nướng, khoai, ngô, sắn và cả mía… nướng! Các quán hàng mọc lên rất nhiều ven các con đường đi dạo quanh thị trấn và nó cũng thu hút rất nhiều khách ăn. Mùi thơm của các món nướng cùng hơi ấm toát ra từ than hồng luôn là “sức hút” để níu chân du khách.

Chia tay Sapa, tạm biệt miền sơn cước, nơi mà dường như mùa đông luôn đến sớm này tôi tin chắc rằng ai cũng lưu luyến, cũng ấn tượng và mong muốn ngày trở lại…                                                              

Sapa Hà Nội những ngày cuối Thu

                                                                                    Lê Hương Giang

                                                                            (Du Lịch- ĐHQG Hà Nội)

Du lịch Sa Pa: "Tây" và "Ta"

Đây là câu chuyện khá thú vị của người trong cuộc, tác giả Nguyễn Thiện Hùng, hiện đang là Giám đốc Công ty Du lịch Cát Cát Sa Pa doanh nghiệp kinh doanh du lịch đã có thương hiệu xuất hiện trong một số cuốn sách hướng dẫn du lịch (touristbook) trong nước và quốc tế. Câu chuyện được ghi lại rất tự nhiên giữa người quản lý kinh doanh du lịch với một hướng dẫn viên du lịch (touristguide) gợi lên những suy nghĩ thú vị về cách làm du lịch nơi "viên ngọc giữa lưng trời" thời hiện đại.

 

Khám phá Sa Pa (Ảnh: Phúc Thạnh)

 
Lâu rồi tôi mới có dịp gặp lại chàng "Gai" (Touristguide hướng dẫn viên du lịch) có hạng đưa khách từ Sài Gòn ra.

- Mấy bữa trước xuống tận Thanh Kim, xa quá trời, tìm anh, thấy anh đang phơi nắng đen nhẻm chỉ đạo thi công khu sinh thái TOPAS, vậy mà hôm nay lại gặp nhau văn phòng du lịch Cát Cát. Không mời anh đi lai rai chút đỉnh mới là lạ chứ! Chàng "Gai" vui vẻ kéo tôi đi. Tới một quán nhỏ ven đường, chúng tôi vào ngồi, trong khi chàng kia vẫn sôi nổi:

- Phục ông anh quá trời luôn! Vẫn phong độ như ngày nào dẫn tụi em vén trúc lên đỉnh Phan Xi Păng, cái lạnh, cái mệt được kho truyện kể của ông anh làm giảm bớt đi phần nửa. Mỗi lần gặp các "chiến sĩ" có mặt trong chuyến đi của năm 1995 ấy là họ lại nhắc tới anh.

Ngồi trong quán nhỏ, trời Sa Pa se lạnh, nhai chút mực vừa đậm, ngọt lại cay cay, chiêu thêm ly rượu Thanh Kim thứ thiệt nóng bừng cả người. Chàng "Gai" của tôi tự mình giải quyết ngay hai ly để thể hiện niềm vui cuộc hội ngộ hôm nay.

- Tớ hỏi thật nhé! Tôi hỏi Đoàn khách của chú em hôm nay qua thăm Cát Cát cảm nhận thế nào, cứ nói thẳng thắn để cánh này kịp "chỉnh trang" lại mình đôi chút, sao cho ngày càng hấp dẫn hơn trong mắt du khách.

Chàng "Gai" thẳng thắn luôn: Tụi em đã nhiều lần đưa khách tới Cát Cát, nhất là khách "tây", họ rất thích vì đó được tìm hiểu cuộc sống thật và nét văn hoá người Mông, lại được thưởng ngoạn thiên nhiên còn hoang sơ, nhưng hùng vĩ. Ngay trên đường xuống khu du lịch, họ đã tốn khá nhiều thời gian và dung lượng bộ nhớ để ghi lại quang cảnh đây vì đẹp quá trời, nhất là mùa lúa chín. Dòng thác đúng là miễn chê với cái tên "Tiên Sa" mọi người đặt cho. Những bữa nhiều thời gian cho khách dừng lại xem đội văn nghệ bản Mông diễn, họ rất có thiện cảm và ấn tượng với các tiết mục giàu chất dân gian như: sáo Mông, kèn lá, múa khèn… Tuy nhiên, Cát Cát chưa ổn mấy điểm: Thứ nhất, đường xuống khu du lịch xấu quá, không những tạo cảm giác không an toàn mà "tài xế" rất xót cái xe dăm bẩy trăm triệu của mình khi đưa khách xuống đó. Thứ hai, mấy cái mái bạt xanh lè, rải khắp nơi từ khi bước chân vào khu du lịch cho tới lúc trở về cầu treo thật sự gây phản cảm. Mới đây lại mọc thêm vài ba cái quán chắn tầm nhìn của du khách, nếu cứ phát triển tự do theo kiểu đó, chắc nay mai du khách phải tìm điểm du lịch khác để thay thế, làm du lịch chắc anh hiểu điều đó.

Chàng hướng dẫn viên này góp ý đúng quá. Tôi gật đầu tâm đắc:

- Về đường giao thông thì phải chờ sự quan tâm của trên. Còn về nội lực thì tớ thực sự muốn thay ngay lô bạt xanh đó bằng ngói pơmu, càng cũ càng tốt, mình bỏ tiềân ra giúp dân cũng chẳng sao, nhưng lực bất tòng tâm, thứ ngói cũ ấy bây giờ hiếm không khác gì đồ cổ, có tiền chắc đã mua được đâu, nhưng sẽ phải tìm mọi cách khắc phục. Còn những cái quán chắn tầm nhìn thực sự nhức nhối, tớ đang phối hợp với địa phương để giải quyết chuyện này đấy.

Chàng "Gai" có vẻ thấm chút men, nên hăng hái hơn:

- Khu du lịch Cát Cát có hai dòng suối tuyệt đẹp, nhất là dòng từ khe núi chảy ra, suối Thuỷ Tiên đúng là dòng suối của Tiên giới, chỉ tiếc là đường dạo cách suối xa quá, anh thử nghiên cứu xem có cách nào đưa con đường xuống ven suối được không, đường hẹp chút cũng chẳng sao cả, cứ dăm chục mét lại có lối nhỏ rẽ xuống suối để có thể leo lên những hòn đá lớnå, ngồi đó thảnh thơi giữa non nước hoặc ngẫm sự đời, còn gì sướng hơn. Còn nữa, tụi em, mà du khách cũng thế thôi, thích vài cái cầu lơ lửng bắc qua, bắc lại, nhỏ hẹp có khi lại hoá hay, khách phải chờ nhau đi qua, hấp dẫn chính là chỗ đó!

Du khách quốc tế chiên ngưỡng vẻ đẹp của thung lũng Cát Cát (Ảnh: Đức Kỳ)

Anh chàng này quả là giàu ý tưởng du lịch, nghĩ thế nên tranh thủ lúc anh ta đang phấn chấn, muốn xác định suy nghĩ của mình có đúng không, tôi liền hỏi:

- Có điều mình chưa lý giải được; theo số liệu vài ba năm qua, khách "ta" đến Sa Pa có tới tám mươi phần trăm lên du ngoạn khu du lịch Hàm Rồng, trong khi trên đó chỉ loáng thoáng vài khách "tây". Nhưng Cát Cát thì hoàn toàn ngược lại, khách "tây" đã đến Sa Pa, hành trình của họ hầu như có Cát Cát, nhưng khách "ta" xuống đây chưa chắc đạt 20%. Tớ đã tìm lý do cho vấn đề này rồi, hôm nay có chú em "Gai" thâm niên thử lý giải xem có cùng với suy nghĩ của tớ không, để từ đó tìm giải pháp thu hút khách hiệu quả hơn?

Suy tư một chút, chàng "Gai" hăng hái phân tích: Cánh "tây" trước khi đi du lịch thường tham khảo rất nhiều nguồn thông tin từ sách hướng dẫn du lịch,  internet, hỏi những người đã đi trước mình… Họ đặt ra cái đích phải tới, đó sẽ tìm hiểu, khám phá những gì! Vì thế, nên dăm, sáu cây số cuốc bộ là chuyện nhỏ, chỉ là thử "sức bền", nghị lực của mình tý chút, phơi nắng vài giờ càng làm nước da đẹp hơn. Do đó, hành trang của họ mang theo đầy đủ và phục vụ mục đích "dã chiến".

Nhưng với khách ta thì khác, đi du lịch là để nghỉ ngơi, hưởng thụ, nên nói tới vài cây số đi bộ, một hai cái dốc phải leo đã ớn tới đỉnh đầu rồi, phải tìm đường tháo lui cho nhanh! đó có bản của người Mông à! Chắc cuộc sống của họ còn lạc hậu lắm, đi làm gì cho mệt khách "ta" thường nói thế. Thiệt tình, khách "ta" đi du lịch để nghỉ ngơi là chính, nên hành trang là quần áo xịn, váy đẹp, guốc cao gót, toàn đồ sang trọng…

Như vậy, đối với khách "ta" chỉ số ít bắt đầu có xu hướng tìm hiểu, khám phá theo đúng nghĩa "du lịch" mà thôi. Khu du lịch Hàm Rồng ngay cạnh thị trấn Sa Pa, vài bước chân là tới nơi, bài trí có đôi nét tương đồng với công viên đã gặp đâu đó trong thành thị cả nước nên dễ "nhập tâm" hơn. Còn Cát Cát, mất đứt hơn cây số đi bộ, muốn xuống thăm bản Mông, ngắm thác nước phải hạ độ cao vài trăm bậc đá. Đứng cổng khu du lịch nhìn xuống thấy sâu tút hút đã ngán khi nghĩ tới đường về. Có thể trên tay cầm sơ đồ nhưng chắc gì các bạn "ta" đã phát hiện được lối về khá bằng phẳng, dễ đi, leo dốc tí chút đáng gì! Chỉ chừng đó đã có thể lý giải điều anh băn khoăn rồi!

Vậy là chúng tôi đồng cảm vấn đề cần phát triển dịch vụ văn hoá du lịch, có sức hút mạnh, cụ thể như khu du lịch Cát Cát cần phải được tôn tạo theo hướng khôi phục lại bản Mông như đã từng có trước đây: Nhà mái gỗ pơ mu rêu phong, tường rào đá vững chãi nhưng hơi xiêu vẹo, chí chát tiếng búa rèn dao, lách cách tiếng con thoi của khung dệt, hoặc tĩnh lặng không gian đồng bào in từng nét hoa văn bằng sáp ong trên mặt vải lanh…

Tôi miên man suy nghĩ: Trong khi cứ tết đến là những cành đào tuyệt đẹp của Sa Pa lại lên ô tô mang mùa xuân của núi rừng kỳ vĩ về miền xuôi, thì Cát Cát xuân vừa qua, Công ty du lịch của mình đã tìm mọi cách thuyết phục, khuyến khích dân bản Cát Cát trồng tới bốn ngàn cây đào các loại, ba trăm cây đào bản địa, với ước muốn vài ba năm nữa mùa xuân về, Cát Cát có thể trở thành thung lũng rực rỡ sắc hoa đào. Nếu được thế, hẳn khách "ta" chẳng ngại gì vài cây số đường bộ tới đây để  "thoả chí tang bồng". Tôi bỗng bật cười và nói với chàng "Gai": Vài năm nữa có thể tớ không có mặt Cát Cát, nhưng nếu quay lại Sa Pa, mà đúng vào mùa xuân, chắc chắn chú em sẽ thấy sự cân bằng giữa khách "tây" và "ta" tại khu du lịch Cát Cát. Tớ tin là như vậy!

- Nếu được thế thì quả là tuyệt, chúc ông anh thành công! Chàng Gai" vừa nói vừa đứng dậy mời tôi thêm một ly rượu nữa, tiếng cạch của mép ly chạm vào nhau, sau đó là tiếng "khà" kéo dài vì rượu thóc Thanh Kim quá đậm đà.

Thiện Hùng

Món ăn đặc sản của người Sa Pa

Sa Pa không những là vùng đất nổi tiểng bởi cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, khí hậu mát mẻ trong lành, mà còn là nơi có nhiều món ăn mang đậm hương vị núi rừng được nhiều du khách đặc biệt ưa thích.

• Lợn bản Sapa
• 
  

Thực sự thả hoang trong rừng đã rất hiếm vì bây giờ chả còn mấy bản làng được gần rừng, mà lại trong rừng tít trên núi cao thì lại càng hiếm lắm. Với các tiêu chuẩn này thì đặc sản lợn Mường Sapa có lẽ còn khó kiếm hơn cả lợn rừng cũng nên.

Món này có thể gọi là thịt rừng nhưng lại không phải là thịt rừng. Trong miếng thịt cảm được cả hương vị của rừng hoang mà lại không 'mắc tội' tiêu diệt động vật hoang dã, thật là tuyệt vời. Nhưng có lẽ chỉ khi được ngồi giữa mây núi Sapa, bên bếp lửa hồng với bầu rượu ngô cùng những người bạn hiền thì mới thấy hết cái tinh khôi của rừng tích tụ trong mỗi miếng ăn này. Lòng tôi thầm cảm tạ nhân duyên của Đất Trời đêm nay.

• Món cá suối
• 
  

Sa Pa không những là vùng đất nổi tiểng bởi cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, khí hậu mát mẻ trong lành, mà còn là nơi có nhiều món ăn mang đậm hương vị núi rừng được nhiều du khách đặc biệt ưa thích. Trước hết phải kể đến món cá từ suối Mường Hoa, Mường Tiên mang lên bán phố chợ. Cá suối có nhiều loại. Cá trắng thân dẹt, tựa cá mương. Cá đen có dáng như cá chiên, nheo, màu đen lẫn với rêu đá. Điều đáng nói là cá suối không hề có vị tanh. Ngoài ra còn phải kể thêm cá hoa, cá bống... Ăn cá suối chỉ việc nướng chín trên than củi, rồi ăn nóng ngay hoặc nướng qua, đem rán ròn rồi chiên với nước sốt cà chua cùng gia vị bột cà ri, bột hồ tiêu là trên mâm cơm đã có một món ăn ngon lành.

• Nấm hương Sapa
• 
  

Vào chợ Sa Pa bất kỳ mùa nào, bạn cũng được mời mua nấm hương khô, là đặc sản của núi rừng Sa Pa. Vào các nhà hàng, bạn có thể yêu cầu được ăn món nấm hương. Nấm khô ngâm qua nước, sẽ nở ra mà vẫn giữ nguyên mùi hương của đất núi, phong vị của cây rừng. Là người sành ăn, bạn có thể yêu cầu nhà hàng cho ăn món chân nấm. Đó là thân nấm xé nhỏ xào với thịt, điểm xuyết thêm chút mực khô và gia vị thì mâm cỗ của bạn sẽ có đĩa nhắm chiếm ngôi hạng bên cạnh các món rau cải xoong, su su, cải nương, bắp cải, su hào... đều mang vị rất riêng của Sa Pa. Ngay như các món rau đây cũng đều được coi là rau sạch, vì bà con vẫn giữ nguyên cách thức cấy trồng truyền thống.

• 
  
• Rau thơm Sapa
• 
  

Đến với Sa Pa, bạn sẽ thấy các loại rau thơm đây mang hương vị rất riêng, có loại rau chua, ngọt và cay như: rau húng tía, rau dấp cá, rau tía tô xanh hoặc tím nồng, rau răm cay, rau mùi, kinh giới, rau mì chính, rau bạc hà... đậm đà làm mát chân răng, đó còn là những món thuốc.

• Bánh ngô “Páu pó cừ”
• 
  

Từ tháng đến tháng 10, một số dân tộc Sa Pa thường làm bánh đao. Nguyên liệu để làm bánh bao gồm đao và gạo nếp được xay thành nước bột. Sau đó, đem nước bột lọc qua khăn cho vừa khô bột bọc bên trong. Tỷ lệ của đao phần, bột nếp phần. Sau đó đến công đoạn nặn bột thành những nắm bằng chiếc chén, gói vào lá chuối, buộc lại rồi cũng xôi như bánh ngô.

Bánh làm xong có hương thơm của gạo nếp và đao, khi ăn sẽ có vị thơm mát, dẻo như chiếc bánh dợm người Kinh vẫn làm. Bánh đao bảo quản nơi khô ráo có thể để hàng chục ngày mà không thiu.

• Bánh dầy “Páu plậu”
• 
  

Bánh dầy làm từ gạo nếp. Gạo nếp được ngâm với nước lã khoảng giờ đồng hồ rồi đổ ra giá để róc hết nước rồi cho vào chõ xôi. Xôi chín, cho vào cối giã. Khi giã, thỉnh thoảng lại bôi mỡ vào chầy cho khỏi dính. Khi xôi đã nát nhừ, nặn thành từng viên và có thể ăn ngay.

• Thắng cố “Cô thăng”
• 
  

Đây là món ăn đặc trưng truyền thống của người Mông. Thịt nấu “thắng cố” được chế biến từ thịt bò, thịt trâu, thịt ngựa và thịt lợn. Các bộ phận như: lòng, tim, gan, tiết, thịt, xương được cho vào chảo nước đun nhừ, có thể cho thêm các loại rau. Khi ăn, chảo vẫn để trên bếp đun, ăn đến đâu múc ra bát đến đó.

Đây là món ăn thường được làm vào các ngày lễ hội, lễ ăn thề bảo vệ rừng, những ngày có đông người như hội làng, dòng họ, hay chợ phiên.

• Thịt sấy “Khăng gai”
• 
  

Các loại thịt trâu, bò, ngựa, lợn thường được người Mông treo lên gác bếp để sấy. Thịt Ngựa Trâu, Bò, được thái dọc thành từng miếng khoảng 3kg, xâu lại và treo lên gác bếp để làm thức ăn dự trữ.

Các loại thịt khi treo lên gác bếp sẽ khô dàn và để được hàng năm. Khi ăn, cọ rửa sạch mùi bồ hóng và bụi rồi cho vào xào với cà chua, măng... Thịt có mùi thơm và bùi.

Riêng thịt trâu, bò đã sấy khô cho vào tro bếp để nướng (không có than), sau đó đem ra đập hết tro và bụi để uống rượu. Thịt sấy thường có vị bùi, thơm, giòn.

• Măng chua “chua cau”
• 
  

Măng vầu mới nhú được 25 30cm, mang về bóc và rửa sạch rồi thái thành từng lát nhỏ, không cho dính vào nước. măng vào chum, dùng túi bóng che kín miệng chum. Sau 20 30 ngày, măng sẽ chua. Lấy măng chua nấu với cá hay các loại thịt đều được. Khi nấu, măng ăn có vị chua mát, ngon, kích thích cảm giác ăn được nhiều.

Măng để kín trong chum có thể bảo quản được đến một năm.

• Nhái nấu rau “ua gai ráu áu”
• 
  

Người Mông thường bắt những con nhái suối đem về chế biến thức ăn. Họ cho rằng, nhái sống suối rất sạch. Sau khi rửa sạch nhái, cho muối vào xóc qua, rửa lại bằng nước lã rồi cho lên bếp luộc. Khi nhái gần chín, cho rau rừng vào, thêm một chút muối, ớt và các gia vị khác. Canh nhái ăn mát, bổ.

• Đậu xị “Tẩu lư”
• 
  

Hạt đậu tương xay cùng nước, lọc qua một lớp vải để bỏ bã. Người Mông cho nước đã được lọc vào chảo đun sôi rồi đổ nước chua cho đậu kết tủa. Sau đó ép đậu như công đoạn làm đậu bình thường. Sau đó thái từng miếng bằng bao diêm để vào mẹt để trong mát khoảng tuần cho lên men và mốc đều. Hàng ngày đem ra phơi khô rồi thả vào muối ớt để ăn hoặc cho vào đun. Khi ăn ta thấy có vị đắng, chát, thơm.

Đậu xị có thể để được hàng năm. Đó là món ăn kích thích tốt cho sự tiêu hoá.

• Món tiết canh gà Tiết canh gà
• 
  

Có thể làm theo kiểu khác nhau:

a) Cắt tiết gà để đông và cứ thế xắn ra ăn. Ăn tiết canh gà kiểu này ngọt nhưng có mùi tanh.

b) Khi cắt tiết gà, hãm tiết cho khỏi đông. Lấy lòng mề, tim gan luộc, băm nhỏ với rau húng rồi đánh với tiết gà sau đó rắc một ít lạc rang lên trên. Tiết canh gà làm theo cách này ăn mát, ngọt, thơm mùi lạc và rau húng.

c) Cắt tiết một con gà khoảng 2kg, hãm tiết. Thịt gà (5 lạng) làm sạch, đem nướng cho thơm. Sau đó băm nhỏ thịt gà, xương gà rồi trộn đều với các loại rau như tía tô “bằng la”, lá chanh “phù sí luỳ”, lá húng suối “pẳn đi phảo phù”, húng lừu “pcay”. Khi ăn, vắt chanh vào bát tiết canh, rắc lạc rang lên trên. Khi ăn, tiết canh có vị ngọt, chua, hơi tanh và thơm mùi gia vị.

Cát Cát Điểm du lịch hấp dẫn tại Sa Pa

Khu du lịch Cát Cát, điểm đến khá hấp dẫn cho chúng ta tìm hiểu và khám phá!  Những ai yêu thích Sa Pa, thực sự muốn tìm hiểu sâu  về khu du lịch sinh thái Cát Cát hoặc về phong tục, tập quán của người dân tộc Sa Pa, hãy liên hệ số điện thoại 0987. 205.759, gặp bác Thiện Hùng là Bác của Moon)

Nơi đây có bản Dân tộc Mông cư trú từ lâu đời, lưu giữ những tập quán, tín ngưỡng mang bản sắc văn hóa đặc trưng của người Mông. Cảnh quan ở đây thật kỳ vĩ, ba dòng suối hội tụ bên dòng thác tuyệt đẹp tung bọt trắng xóa. Những ai muốn thử sức hãy theo dòng suối Thủy Tiên, leo một hai dốc núi sẽ được hòa vào thiên nhiên kỳ thú của rừng già nguyên sinh nơi những người ưa mạo hiểm từng vượt qua để chinh phục đỉnh Phansipang.

Thung lũng vàng Cát Cát

Đến đây bạn hãy dành chút thời gian xem các chàng trai, cô gái dân tộc Mông thể hiện tài nghệ của mình qua những điệu múa đậm chất Mông, vừa trữ tình, vừa mạnh mẽ, khoáng đạc.

- Đời sống Tập quán Tín ngưỡng Kiến trúc nhà ở của người dân tộc Mông

Tập quán "kéo vợ" của người Mông





Nhà có "cấm bang"

Mái nhà của người Mông lợp bằng gỗ pơ-mu





Tín ngưỡng: Người Mông quan niệm Mọi vật đều có Linh hồn"

- Nghề thủ công truyền thống Dân tộc Mông đứng đầu về rèn, đúc công cụ sản xuất ở vùng Tây Bắc)

Se sợi lanh





Xếp sợi chuẩn bị dệt



Dệt vải



Ngâm lá chàm



Nhuộm vải

- Du lịch sinh thái: Cát Cát Nơi gặp gỡ của dòng suối, có thác Tiên Sa đẹp tuyệt vời, có rừng nguyên sinh trên đường chinh phục đỉnh Phansipang, có ruộng bậc thang tác phẩm hoàn thiện của bàn tay con người.

Cập nhật ảnh Trung thu tại Sa Pa

Mặc dù trời mưa rất to nhưng không khí rước đèn đem Trung thu vẫn diễn ra rất vui vẻ và thành công.  Tổ 7b mình xem ra vẫn hoành tráng nhất, có đoàn sư tử đi đầu, rồi  trống và 10 em xinh tươi áod ài đỏ cầm cờ đi trước nữa, rồi mới đến đèn. Còn rất nhiều ảnh và video nhưng chưa up được, mạng điên lắm.

Giới thiệu về Sa Pa

Nằm phía tây bắc của Tổ quốc, Sa Pa là một huyện vùng cao của tỉnh Lào Cai, một vùng đất khiêm nhường, lặng lẽ nhưng ẩn chứa bao điều kỳ diệu của cảnh sắc thiên nhiên. Phong cảnh thiên nhiên của Sa Pa được kết hợp với sức sáng tạo của con người cùng với địa hình của núi đồi, màu xanh của rừng, như bức tranh có sự sắp xếp theo một bố cục hài hoà tạo nên một vùng có nhiều cảnh sắc thơ mộng hấp dẫn.

Chìm trong làn mây bồng bềnh thị trấn Sa Pa như một thành phố trong sương huyền ảo, vẽ lên một bức tranh sơn thủy hữu tình. Nơi đây, có thứ tài nguyên vô giá đó là khí hậu trong lành mát mẻ, mang nhiều sắc thái đa dạng. Nằm độ cao trung bình 1500m – 1800m, nên khí hậu Sa Pa ít nhiều lại mang sắc thái của xứ ôn đới, với nhiệt độ trung bình 15-18°C. Từ tháng đến tháng có mưa nhiều.

Sa Pa tên gọi này từ tiếng quan thoại. Tiếng quan thoại gọi Sa Pả, “Sa” là cát, “Pả” là bãi. Địa danh của “bãi cát” này bên phải cầu km 32 từ Lào Cai vào Sa Pa. Ngày xưa chưa có thị trấn Sa Pa, cư dân vùng đất này đều họp chợ “bãi cát” đó. Do vậy, dân địa phương ai cũng nói là “đi chợ Sa Pả”.

Từ hai chữ “Sa Pả”, người Phương Tây phát âm không có dấu, nên thành Sa Pa và họ đã viết bằng chữ Pháp hai chữ đó là “Cha Pa” và một thời gian rất lâu người ta đều gọi “Cha Pa” theo nghĩa của từ tiếng Việt.
Còn thị trấn Sa Pa ngày nay, trước có một mạch nước đùn lên đục đỏ, nên dân địa phương gọi là “Hùng Hồ”, “Hùng” là đỏ, “Hồ” là hà, là suối, suối đỏ.

Sa Pa có đỉnh Phan Si Păng cao 3.143m trên dãy Hoàng Liên Sơn. Gọi Hoàng Liên Sơn, bởi duy nhất trên dãy núi này có cây Hoàng Liên, một loại dược liệu quý, hiếm. Ngoài ra dãy Hoàng Liên còn là “mỏ” của loài gỗ quý như thông dầu, của bao chim thú, như gà gô, gấu, khỉ, sơn dương và của hàng ngàn loại thuốc. Khu rừng quốc gia Hoàng Liên Sơn có 136 loài chim, có 56 loài thú, 553 loài côn trùng. Có 37 loài thú được ghi trong “sách đỏ Việt Rừng Hoàng Liên Sơn có 864 loài thực vật, trong đó có 173 loài cây thuốc.

Núi Hàm Rồng

Sa Pa có núi Hàm Rồng sát ngay thị trấn, bất kỳ du khách nào cũng có thể lên đó để ngắm toàn cảnh thị trấn, thung lũng Mường Hoa, Sa Pả, Tả Phìn ẩn hiện trong sương khói. Hiện nay, với bàn tay tôn tạo của con người, Hàm Rồng thực sự là một thắng cảnh đầy hoa trái của Sa Pa. Và, nếu ai đã đến Thạch Lâm (Vân Nam, Trung Quốc) thì Hàm Rồng cũng có thể giúp các bạn tưởng tượng là Thạch Lâm được. Lên Hàm Rồng, du khách như lạc vào vườn tiên, mây ùa kín thân người, hoa rực rỡ mặt đất.
Du lịch SaPa còn có nhà thờ cổ ngay thị trấn và từ thị trấn đi ngược về hướng đông bắc trên đường đi tới động Tả Phìn có một tu viện được xây gần toàn như bằng đá tại một sườn đồi quang đãng, thoáng mát. Qua tu viện đi bộ ba cây số theo hướng bắc ta đến hang động Tả Phìn với độ rộng có thể đủ chứa một số lượng người cỡ trung đoàn của quân đội. Trong hang nhiều nhũ đá tạo nên những hình thù kỳ thú như hình tiên múa, đoàn tiên ngồi, cánh đồng xa, rừng cây lấp lánh.

Đặc biệt tại thung lũng Mường Hoa có 196 hòn chạm khắc nhiều hình kỳ lạ của những cư dân cổ xưa cách đây hàng ngàn vạn năm mà nhiều nhà khảo cổ học vẫn chưa giải mã được. Khu chạm khắc cổ đã được xếp hạng di tích quốc gia.

Từ thị trấn Sa Pa, đi về phía tây khoảng 12km trên đường đi Lai Châu, ta sẽ gặp Thác Bạc với những dòng nước đổ ào ào từ độ cao trên 200m tạo thành âm thanh núi rừng đầy ấn tượng.
Sa Pa là “vương quốc” của hoa trái, như đào hoa, đào vàng to, đào vàng nhỏ, mận hậu, mận tím, mận tam hoa, hoa lay dơn, hoa mận, hoa lê, hoa đào, hoa cúc, hoa hồng…đặc biệt là hoa bất tử sống mãi với thời gian.

Sa Pa với tộc người cũng cư trú, mỗi tộc người có một vốn văn hoá riêng với các lễ hội như lễ hội “Roóng pọc” của người Giáy Tả Van, lễ hội “Sải Sán” (đạp núi) của người Mông, lễ “Tết nhảy” của người Dao Đỏ, tất cả đều diễn ra vào tháng tết hàng năm.

Chợ Sa Pa

Chợ phiên của Sa Pa họp vào ngày chủ nhật tại huyện lỵ (thị trấn Sa Pa). Người dân vùng xa phải đi từ ngày thứ bẩy. Vào tối thứ bảy mọi người cùng thức vui với nhau bằng những bài hát dân ca của trai gái người Mông, người Dao, bằng những âm thanh của đàn môi, của sáo, của khèn Mông, bằng những bát rượu tràn đầy của những người có tuổi…và người ta đã đặt cho nó là “chợ tình”.

Chợ Bắc Hà, Chợ Cốc Ly, Chợ Cán Cấu, Chợ Sapa, Chợ Mường Khương, Chợ Lũng Khấu Nhin, Chợ Pha Long, Chợ, Núi Hàm Rồng, Núi Fansipan, Bản Hồ, Bản Lao Chải, Bản Cát Cát, Bản Tà Phìn, Thác Bạc, Thời tiết Sapa, Văn hóa Sapa, Người Sapa, Thị trấn Sapa, Sự kiện Sapa, Thành phố Lào Cai

Sa Pa chớm đông

Sương sớm bảng lảng Nhà thờ Sapa.

Một nhánh cây đóng băng trên đường lên Fanxipan.

Ánh nắng sớm mai dát vàng trên những luống rau.

Nhấp nhô phía xa những đỉnh núi...

Và biển mây che phủ.

Se lạnh một tối đầu đông.

Sa Pa mùa thu

Những đứa trẻ hồn nhiên, ngây thơ vui đùa trên cỏ.

Sau các phiên chợ, thiếu nữ H'Mông nghỉ ngơi, trò chuyện.

Có thiếu nữ gùi trên lưng một đống củi.

E ấp trong bộ trang phục sặc sỡ.

Bên bếp hồng rực, bà đang nấu ăn, đứa cháu ngặt nghẽo trên vai.

Núi rừng Sapa trong mây ngàn, gió núi.

Du khách có thể bắt gặp những ruộng bậc thang khi đến Sapa.

Chiều buông xuống, Sapa trở nên buồn và thinh lặng.